ДУН МАГIАРУЛАВ ВУГО

1. Гъагъал – ссогIал, кьварарал, бадибе рагIи абулел, цояб бер бахъулелълъул, цогидаб къапуларел, цинги тIаде вачIарав гьобол-гьудулассе  квасгIан тамахал, нахгIан хIеренал.

vaval - Sofal, pwararal, badibe rafi abulel, coyab ber ba]ule:ul, cogidab qa_ularel, cingi Tade wazaraw hobol-hudulaSe kwasfan tama[al, na[fan \erenal.

​

Гъагъал – ссогIал, кьварарал, бадибе рагIи абинел, цояб бер бахъинелълъул, цогидаб къапIинярел, ценги аде вегьарав гьобол-гьудулассе  квасгIан тамагьал, нагьгIан хIеренал.

vaval - Sofal, pwararal, badibe rafi abinel, coyab ber ba]ine:ul, cogidab qaPinyarel, cengi ade weharaw hobol-hudulaSe kwasfan tamahal, nahfan \erenal.

​

2. Гъадидаги кколебила бищунго гIакъилаб жибгойилан.

vadidagi Kolebila bi&ungo faqilab $ibgoyilan.

​

Гъадидаги ккенебила бищунго гIакъилаб жибгойилан.

vadidagi Kenebila bi&ungo faqilab $ibgoyilan.

​

3. Гъадидасса тIинчI лумияб.

vadidaSa Tinz lumiyab.

Гъадицца тIанчIида малълъулеб букIун буго, гIадамил лъимер гIодобе къулулеб бихьарабго, боржаян. ТIанчIицца абун буго - гIадамил лъимер гIодобе къулизегIанго чIчIеларила жиб, гьеб бихьарабго боржинила.

Гьеб меххалълъ гъадицца гьелълъул бетIералда гозо кIутIун буго, цIцIодорил цIцIодоранги абулаго. Гьелда тIад бижараб буго «Гъадидасса тIинчI лумияб» абураб кици.

vadiCa Tanzida ma:uleb bujun bugo, fadamil ;imer fodobe qululeb bi%arabgo, bor$ayan. TanziCa abun bugo - fadamil ;imer fodobe quli#efango Zelarila $ib, heb bi%arabgo bor$anila.

heb me{a: vadiCa he:ul beTeralda go#o juTun bugo, ~odoril ~odorilangi abulago. helda Tad bi$arab bugo «vadidaSa Tinz lumiyab» aburab kici.

​

Гъадидасса энчI цIцIодораб.

vadidaSa enz ~odorab.

Гъадицца анчIида малълъинеб букIун буго, адамил гьимер гIодобе къулинеб бихьарабго, боржаян. АнчIицца абун буго - адамил гьимер гIодобе къулдегIанго чIчIеларила жиб, гьеб бихьарабго боржлила.

Гьеб меххалълъ гъадицца гьелълъул болола гозо кIутIун буго, цIцIодорил цIцIодоранги абиняго. Гьелълъа ад бижараб буго «Гъадидасса энчI цIцIодораб» абураб кици.

vadiCa anzida ma:ineb bujun bugo, adamil himer fodobe qulineb bi%arabgo, bor$ayan. anziCa abun bugo - adamil himer fodobe quldefango Zelarila $ib, heb bi%arabgo bor$lila.

heb me{a: vadiCa he:ul bolola go#o juTun bugo, ~odoril ~odorilangi abinyago. he:a ad bi$arab bugo «vadidaSa enz ~odorab» aburab kici.

 

4. Гъадилаб – гъадие, цIцIудулаб – цIцIудуе.

vadilab - vadiye, ~udulab - ~uduye.

​

Гъадилаб – гъадие, цIцIудулаб – цIцIудуе.

vadilab - vadiye, ~udulab - ~uduye.

​

5. ГъадилIа лачен.

vadi/a laxen.

​

Гъадилълъа лачен.

vadi:a laxen.

​

6. ГъадилIан лаченги лIугьунеб, лочнолIан гъедуги лIугьунеб.

vadi/an laxengi /uhuneb, loxno/an vedugi /uhuneb.

​

Гъадилълъан лаченги лълъугьинеб, лочнолълъан гъедоги лълъугьинеб.

vadi:an laxengi :uhineb, loxno:an vedogi :uhineb.

​

7. Гъадихъе мокъокъ щолареб, щвани, инжит гьабулеб.

vadi]e moqoq &olareb, &wani, in$it habuleb.

​

Гъадихъе мокъокъ щоняреб, щвани, инжит бунеб.

vadi]e moqoq &onyareb, &wani, in$it buneb.

​

8. Гъадихъе щвараб хъарчигъаялълъ бахъулеб.

vadi]e &warab ]arxivaya: ba]uleb.

​

Гъадихъе щвараб хъарчигъаялълъ бахъинеб.

vadi]e &warab ]arxivaya: ba]ineb.

​

9. Гъадицца лочнол бер бахъарабила.

vadiCa loxnol ber ba]arabila.

​

Гъадицца лочнол бер бахъарабила.

vadiCa loxnol ber ba]arabila.

​

10. Гъадицца гъадил бер бахъулареб, гIадамасс гIадамассул бер бахъулеб.

vadiCa vadil ber ba]ulareb, fadamaS fadamaSul ber ba]uleb.

​

Гъадицца гъадил бер бахъиняреб, адамасс адамассул бер бахъинеб.

vadiCa vadil ber ba]inyareb, adamaS adamaSul ber ba]ineb.

​

11. Гъадицца къвагъан ахIараб меххалълъ, тIанчIицца тIокIаб щибилан ахIилеб?

vadiCa qwavan a\arab me{a:, TanziCa Tojab &ibilan a\ileb?

​

Гъадицца къвагъан ахIараб меххалълъ, анчIицца окIаб щибилан ахIлеб?

vadiCa qwavan a\arab me{a:, anziCa ojab &ibilan a\leb?

​

12. Гъадринибе карщгицин батIа-батIайисса чIвазе бегьулебила.

vadrinibe kar&igicin baTa-baTayiSa zwa#e behulebila.

​

Гъадринибе карщгицин бала-баладисса чIваде бегьинебила.

vadrinibe kar&igicin bala-baladiSa zwade behinebila.

​

13. Гъазибегил талихI – аваданай Ххалун, Ххалунил талихI – аваданав Гъазибег.

va#ibegil tali\ - awadanay {alun, {alunil tali\ - awadanaw va#ibeg.

РакIалде щвезабе - «Аваданаб рукъ – рагьадго Алжан». Гъазибегги Ххалунги рукIана аваданлъиялда гIумру арал, рукъ мискинал – жалго бечедал, жалго херал – ракI бахIарал росс-лълъади.

Херай Ххалуницца бицунаан, гьаб гIумруялде рахинегIан, дагьал кочIол рагIабиги абичIого, кьурдун цо-кIиго ссвериги бахъичIого, сордо бачIун, бусада хьибил лъурал росс-лълъади гурила жал.

rajalde &we#abe - «awadanab ruq - rahadgo al$an». va#ibeggi {alungi rujana awadan;iyalda fumru aral, ruq miskinal - $algo bexedal, $algo [eral - raj ba\aral roS-:adi.

[eray {aluniCa bicunaan, hab fumruyalde ra[inefan, dahal kozol rafabigi abizogo, purdun co-jigo Swerigi ba]izogo, sordo bazun, busada %ibil ;ural roS-:adi gurila $al.

​

Гъазибегил талихI – аваданай Ххалун, Ххалунил талихI – аваданав Гъазибег.

va#ibegil tali\ - awadanay {alun, {alunil tali\ - awadanaw va#ibeg.

РакIалълъе щодебуе - «Аваданаб рукъ – рагьадго Алжан». Гъазибегги Ххалунги рукIана авадалиялълъа гIурму арал, рукъ мискIинал – жалго бечедал, жалго хIерал – ракI бахIарал росс-лълъади.

ХIерай Ххалуницца бициняан, гьаб гIурмуялълъе рахъдегIан, дагьал кочIол рагIабиги абчIого, кьурдун цо-кIиго ссвериги бахъчIого, сордо бачIун, бусала хьибил гьурал росс-лълъади гурила жал.

raja:e &odebuye - «awadanab ruq - rahadgo al$an». va#ibeggi {alungi rujana awadaliya:a furmu aral, ruq misjinal - $algo bexedal, $algo \eral - raj ba\aral roS-:adi.

\eray {aluniCa bicinyaan, hab furmuya:e ra]defan, dahal kozol rafabigi abzogo, purdun co-jigo Swerigi ba]zogo, sordo bazun, busala %ibil hural roS-:adi gurila $al.

 

14. Гъалай хъванилан, маххул гIарац лIугьунареб, дарай ретIунилан, хIамил чу лIугьунареб.

valay ]wanilan, ma{ul farac /uhunareb, daray reTunilan, \amil xu /uhunareb.

​

Гъалай хъванилан, маххул гIарац лълъугьиняреб, дарай рогьонилан, хIамил чу лълъугьиняреб.

valay ]wanilan, ma{ul farac :uhinyareb, daray rohonilan, \amil xu :uhinyareb.

​

15. ГъалатI ккедал абула илбисалълъ малълъунилан, цинги кици букIуна мунго дуццагойилан.

valaT Kedal abula ilbisa: ma:unilan, cingi kici bujuna mungo duCagoyilan.

​

ГъалатI ккедал абиня илбисалълъ малълъанилан, ценги кици букIиня мунго дуццагойилан.

valaT Kedal abinya ilbisa: ma:anilan, cengi kici bujinya mungo duCagoyilan.

​

16. ГъалатI ккечIого, битIаралде ургъуларел.

valaT Kezogo, biTaralde urvularel.

​

ГъалатI ккечIого, битIаралълъе ургъинярел.

valaT Kezogo, biTara:e urvinyarel.

​

17. ГъалатI ккеялдасса гъалатI битIизабунгутIи кIудияб, мунагь гьабиялдасса мунагьалълъе мукIурлъи лълъикIаб.

valaT KeyaldaSa valaT biTi#abunguTi judiyab, munah habiyaldaSa munaha:e mujur;i :ijab.

​

ГъалатI ккеялълъасса гъалатI битIдебунгутIи кIудаб, мунагь буялълъасса мунагьалълъе мукIули лълъикIаб.

valaT Keya:aSa valaT biTdebunguTi judab, munah buya:aSa munaha:e mujuli :ijab.

​

18. ГъалатI кколарев чи вукIунарев, малълъ кIутIулареб чу букIунареб.

valaT Kolarew xi wujunarew, ma: juTulareb xu bujunareb.

​

ГъалатI ккенарев чи вукIинярев, малълъ кIутIиняреб чу букIиняреб.

valaT Kenarew xi wujinyarew, ma: juTinyareb xu bujinyareb.

​

19. ГъалатI кколарев чи вуго ретIун тIимугъгун, гъассда гIодов чIчIарав чи.

valaT Kolarew xi wugo reTun Timuvgun, vaSda fodow Zaraw xi.

​

ГъалатI ккенарев чи вуго рогьон имогъгин, гъассидохъ гIодов чIчIарав чи.

valaT Kenarew xi wugo rohon imovgin, vaSido] fodow Zaraw xi.

​

20. ГъалатI лълъилго кколебила, мунагь ккезе вукIунгейила.

valaT :ilgo Kolebila, munah Ke#e wujungeyila.

​

ГъалатI лълъилго ккенебила, мунагь ккеде вукIунгийила.

valaT :ilgo Kenebila, munah Kede wujungiyila.

​

21. ГъалатI нусго соналдассанги битIизабизе бегьулеб.

valaT nucgo sonaldaSangi biTi#abi#e behuleb.

​

ГъалатI нусго соналълъассанги битIдебуде бегьинеб.

valaT nucgo sona:aSangi biTdebude behineb.

​

22. ГъалбацI асир гьабизе царал гьунар гIеларо, гъадил гунпара кьвагьун, гачил хъала тIеларо.

valba` asir habi#e caral hunar felaro, vadil gun_ara pwahun, gaxil ]ala Telaro.

​

ГъалбацI асир буде царал гьунар гIеларо, гъадил гунпара кьвагьун, гачил хъала тIеларо.

valba` asir bude caral hunar felaro, vadil gun_ara pwahun, gaxil ]ala Telaro.

​

23. ГъалбацI гьечIеб рохьоб ци басандула.

valba` hezeb ro%ob ci basandula.

​

ГъалбацI гьечIеб рохьоб ци басандиня.

valba` hezeb ro%ob ci basandinya.

​

24. ГъалбацI кинабго жоялдасса бергьунеб, инсан гъалбацIалдасса бергьунев.

valba` kinabgo $oyaldaSa berhuneb, insan valba`aldaSa berhuneb.

​

ГъалбацI кинябго жоялълъасса белгьинеб, инсан гъалбацIалълъасса белгьинев.

valba` kinyabgo $oya:aSa belhineb, insan valba`a:aSa belhineb.

​

25. ГъалбацI – царае ххан.

valba` - caraye {an.

​

ГъалбацI – царае ххан.

valba` - caraye {an.

​

26. ГъалбацIазул бетIералда чахъу тараб боялдасса чахъабазул бетIералда гъалбацI тараб бо бергьунебила.

valba`a#ul beTeralda xa]u tarab boyaldaSa xa]aba#ul beTeralda valba` tarab bo berhunebila.

​

ГъалбацIазул бел'эералълъа чахъу тараб боялълъасса чахъабазул бел'эралълъа гъалбацI тараб бо белгьинебила.

valba`a#ul bel'era:a xa]u tarab boya:aSa xa]aba#ul bel'era:a valba` tarab bo belhinebila.

​

27. ГъалбацIал гьалаглъизе гьой бетIерлъун ккогегийила.

valba`al halag;i#e hoy beTer;un Kogegiyila.

​

ГъалбацIал гьалаглъизе гьой бетIерлъун ккогегийила.

valba`al halag;i#e hoy beTer;un Kogegiyila.

​

28. ГъалбацIалълъ нахъе цIцIоко толеб, бахIарчиясс цIцIар толеб.

valba`a: na]e ~oko toleb, ba\arxiyaS ~ar toleb.

​

ГъалбацIалълъ нахъе цIцIоко тенеб, бахIарчиясс цIцIар тенеб.

valba`a: na]e ~oko teneb, ba\arxiyaS ~ar teneb.

​

29. ГъалбацIалълъул рачIчIлъуналдасса катил бетIерлъунго лълъикIила.

valba`a:ul raZ;unaldaSa katil beTer;ungo :ijila.

​

ГъалбацIалълъул рачIчIлуналълъасса китил бел'элунго лълъикIила.

valba`a:ul raZlunaldaSa kitil bel'elungo :ijila.

​

30. Гъалдибералда месед бекьунилан, хIамил чу лIугьинаро.

valdiberalda mesed bepunilan, \amil xu /uhinaro.

​

Гъалдибералълъа месед бекьунилан, хIамил чу лълъугьиняро.

valdibera:a mesed bepunilan, \amil xu :uhinyaro.

​

31. Гъанкъизе гъветIгицин берцинаб бищулебила.

vanqi#e vwaTgicin bercinab bi&ulebila.

​

Гъанкъде гъветIгицин берценаб бищинебила.

vanqde vwaTgicin bercenab bi&inebila.

​

32. Гъанкъилищилан абурабила тIоххоцца, балагьилинхха цоян абурабила родоцца.

vanqili&ilan aburabila To{oCa, balahilin{a coyan aburabila rodoCa.

​

Гъанкълищилан абурабила оххоцца, балагьлинхха цоян абурабила родоцца.

vanqli&ilan aburabila o{oCa, balahlin{a coyan aburabila rodoCa.

​

33. ГъасстIа вукIун, бечелъарав мискинчи!

vaSTa wujun, bexe;araw miskinxi!

​

Гъассидохъа вукIун, бечелурав мискIинчи!

vaSido] wujun, bexeluraw misjinxi!

​

34. ГъасстIа кватIани, эбел-ясалда гьоркьобги кколебила рагIи.

vaSTa kwaTani, ebel-yasalda horpobgi Kolebila rafi.

​

Гъассидохъ кватIани, эбел-ясалълъа гьоркьобги ккенебила рагIи.

vaSido] kwaTani, ebel-yasa:a horpobgi Kenebila rafi.

​

35. ГъасстIа кватIани, я лълъадулгун рагIи кколеб, я гIемераб лълъим гьекъолеб.

vaSTa kwaTani, ya :adulgun rafi Koleb, ya femerab :im heqoleb.

​

Гъассидохъ кватIани, я лълъадулгин рагIи ккенеб, я гIемераб лълъин гьекъенеб.

vaSido] kwaTani, ya :adulgin rafi Keneb, ya femerab :in heqeneb.

​

36. ГъасстIа кето кьарияй, бокьоб боцIцIи хIалакъай.

vaSTa keto pariyay, bopob bo~i \alaqay.

​

Гъассидохъ кето кьарияй, бокьоб боцIцIи хIалакъай.

vaSido] keto pariyay, bopob bo~i \alaqay.

​

37. ГъасстIа россассулгун рохъо бикьарай, хьагинире ххинкIал гIуж бан реххарай.

vaSTa roSaSulgun ro]o biparay, %aginire {injal fu$ ban re{aray.

​

Гъассидохъ россассулгин рохъо бикьарай, хьагинире ххинкIал гIуж бамо реххарай.

vaSido] roSaSulgin ro]o biparay, %aginire {injal fu$ bamo re{aray.

​

38. ГъасстIа цIа гьечIого, тIохда кIкIуй букIунареб.

vaSTa `a hezogo, To[da Juy bujunareb.

​

Гъассидохъ цIа гьечIого, огьла кIкIуй букIиняреб.

vaSido] `a hezogo, ohla Juy bujinyareb.

​

39. Гъвалайин дие бокьулареб.

vwalayin diye bopulareb.

Гъвала букIун буго ххарил гIарахъалда ссверун лIугьун кваналеб. Гьеб гьойилан ккун, лIутун вачIунев чияссда гIадамаз абун буго, доб гьой гурин, гъвала бугилан. «Гъвалайин дие бокьулареб!» – ан цIцIукIа нахъвуссун гьечIо. Гьал рагIаби ххутIун руго жо гуреб жоялдасса хIинкъарав чияссул хIакъалълъулI кицилъун.

vwala bujun bugo {aril fara]alda Swerun /uhun kwanaleb. heb hoyilan Kun, /utun wazunew xiyaSda fadama# abun bugo, dob hoy gurin, vwala bugilan. «vwalayin diye bopulareb!» - an ~uja na]wuSun hezo. hal rafabi {uTun rugo $o gureb $oyaldaSa \inqaraw xiyaSul \aqa:u/ kici;un.

​

Гъвалайин де бокьиняреб.

vwalayin de bopinyareb.

Гъвала букIун буго ххерил гIарахъалълъа ссверун лълъугьун кунанеб. Гьеб гьойилан ккомо, лълъутун вачIинев чияссда адамаз абун буго, даб гьой гурин, гъвала бугилан. «Гъвалайин де бокьиняреб!» – ан цIцIукIа нахъвуссун гьечIо. Гьал рагIаби ххутIун руго жо гуреб жоялълъасса хIинкъарав чияссул хIакъалълъулълъ кицилун.

vwala bujun bugo {eril fara]a:a Swerun :uhun kunaneb. heb hoyilan Komo, :utun wazinew xiyaSda adama# abun bugo, dab hoy gurin, vwala bugilan. «vwalayin de bopinyareb!» - an ~uja na]wuSun hezo. hal rafabi {uTun rugo $o gureb $oya:aSa \inqaraw xiyaSul \aqa:u: kicilun.

 

40. Гъвалида жибго жеги цIцIе гIечIеб бурутIилан кколебила.

vwalida $ibgo $egi ~e hezeb buruTilan Kolebila.

​

Гъвалида жибго жеги цIцIе гIечIеб бул'урилан ккенебила.

vwalida $ibgo $egi ~e hezeb bul'urilan Kenebila.

​

41. Гъванща цIунулебги – мацIцI, гъванща буххулебги – мацIцI.

vwan&a `unulebgi - ma~, vwan&a bu{ulebgi - ma~.

​

Гъванща цIунинебги – мацIцI, гъванща буххинебги – мацIцI.

vwan&a `uninebgi - ma~, vwan&a bu{inebgi - ma~.

​

42. Гъванщу гIодулей, гIабдал елъулей.

vwan&u foduley, fabdal ye;uley.

​

Гъванщу гIодиней, абдал йоххиней.

vwan&u fodiney, abdal yo{iney.

​

43. Гъваридаб гIурул хъуй дагьаб, гIакъилассул калам дагьаб.

vwaridab furul ]uy dahab, faqilaSul kalam dahab.

​

Гъваридаб гIурул хъуй дагьаб, гIакъилассул калам дагьаб.

vwaridab furul ]uy dahab, faqilaSul kalam dahab.

​

44. Гъварул моцIцIу цIцIункIизе цIцIар ГIалиде ахIана, ЦIцIобалълъул накIкI щунщудун, щуб ГIумариде ккана.

vwarul mo~u ~unji#e ~ar falide a\ana, ~oba:ul naJ &un&udun, &ub fumaride Kana.

​

Гъварул ноцIцIо цIцIункIде цIцIар ГIалиде ахIана, ЦIцIобалълъул накIкI щунщудун, щуб ГIумариде ккана.

vwarul no~o ~unjde ~ar falide a\ana, ~oba:ul naJ &un&udun, &ub fumaride Kana.

​

45. Пачаяссул заманалда диванбегзаби рищун толаан. Гьезда гьоркьосса ришват цIцIикIкIун кьурал диванбегзабилъунги кколаан.

_axayaSul #amanalda diwanbeg#abi ri&un tolaan. he#da horpoSa ri^wat ~iJun pural diwanbeg#abi;ungi Kolaan.

Авар рахъалълъул Бакълъухъ бакIалдассан шаригIат диванхханаялде рищулел рукIун руго Могьохъ росулIа ГIумарги НитIа росулIа ГIалиги. Жидецца рищулезул гIемериссез ццебеккунго ГIали вищизе рагIи кьун букIун буго. Цинги, ГIумарил ришват цIцIикIкIараб меххалълъ, цIцIайи гьессде ккун буго. Цинги ГIалицца ццереххун реххссарал, магIарулазда гьоркьор кицилъун ххутIарал гьадал рагIаби абун руго.

awar ra]a:ul baq;u] bajaldaSan ^arifat diwan{anayalde ri&ulel rujun rugo moho] rosu/a fumargi niTa rosu/a faligi. $ideCa ri&ule#ul femeriSe# CebeKungo fali wi&i#e ragi pun bujun bugo. cingi, fumaril ri^wat ~iJarab me{a:, ~ayi heSde Kun bugo. cingi faliCa Cere{un re{Saral, mafarula#da horpor kici;un {uTaral hadal rafabi abun rugo.

​

Пачаяссул заманалълъа диванбегзаби рищун тенаан. Гьезда гьоркьосса рушбат цIцIикIкIун кьурал диванбегзабилунги ккенаан.

_axayaSul #amana:a diwanbeg#abi ri&un tenaan. he#da horpoSa ru^bat ~iJun pural diwanbeg#abilungi Kenaan.

Авар рахъалълъул Бакълухъ бакIалълъассан шаригIат диванхханаялълъе рищинел рукIун руго Могьохъ росолълъа ГIумарги НитIа росолълъа ГIалиги. Жодецца рищинезул гIемериссез ццебеккунго ГIали вищде рагIи кьумо букIун буго. Ценги, ГIумарил рушбат цIцIикIкIараб меххалълъ, цIцIай гьессде ккомо буго. Цинги ГIалицца ццереххун реххссарал, маарулазда гьоркьор кицилун ххутIарал гьадал рагIаби абун руго.

awar ra]a:ul baqlu] baja:aSan ^arifat diwan{anaya:e ri&inel rujun rugo moho] roso:a fumargi niTa roso:a faligi. $odeCa ri&ine#ul femeriSe# CebeKungo fali wi&de ragi pumo bujun bugo. cengi, fumaril ru^bat ~iJarab me{a:, ~ay heSde Komo bugo. cengi faliCa Cere{un re{Saral, maarula#da horpor kicilun {uTaral hadal rafabi abun rugo.

 

​